Tarihi ve Coğrafi Yapısı

       İlçemizin bir yerleşim birimi olarak tarihi M. Ö. 3000 yıllarına kadar uzanmaktadır. Bu yıllarda Hurri kavimlerinin yerleştiği bu yöre daha sonra 1200 yıllarında Asur egemenliğinin altına girmiştir.

       Yaklaşık 1400 yıllık bir zaman içinde, sırasıyla Med, Pers, Makedonya, Part, Roma ve Bizans İmparatorlukları sınırları içinde kaldıktan sonra 1243 yılında Moğolların eline geçen yöre, 1514 yılında Yavuz Sultan Selim’ in Çaldıran zaferi sonrasında Osmanlı İmparatorluğu sınırları içerisine dahil olmuştur.

       Cumhuriyet döneminde Kobin adıyla Siirt İlinin Garzan İlçesine bağlı küçük bir köy iken, 1926 yılında sel felaketi sonucu Diyarbakır İline bağlı Elmedine kazasının buraya taşınması ile Beşiri adını alarak Siirt İline bağlı İlçe durumuna gelmiştir. Daha sonra 18.05.1990 tarihinde Batman İline bağlı İlçe durumuna gelmiştir.

       İlçemiz Kuzey-Güney istikametinde dar ve uzun bir şerit halindeki Batman İlinin orta kısmında İl merkezinin doğusunda yer almaktadır. Doğuda Kurtalan, Güneyde Hasankeyf ve Gerçüş, Kuzeyde Kozluk İlçesi ve batıda Batman İli ile çevrilidir. İlçenin alanı 889 km2’ dir. İlçe merkezi 680 rakımlı olup, İl merkezine 16 km uzaklıktadır. İlçe genellikle düz bir arazide kurulmuş olup Batman İli ile arasında Kıradağı yer almaktadır.

       İklimi kışları yağışlı, sert ve soğuk, İlkbahar mevsimi kısa süreli, yazları ise kurak ve çok sıcak geçmektedir. İlçemizin tek akarsuyu olan Garzan çayı İlçemizi kuzey - güney istikametinde geçtikten sonra Dicle nehri ile birleşir.

Demografik Yapı

       Son  Nüfus sayımına göre İlçemizin Merkez Nüfusu 8829, Belde ve köy nüfusu toplamı 23453  olup, toplam nüfus 32.282 dir. Bu Nüfusun %51’ ini erkek Nüfus, %49’ unu ise kadın Nüfus teşkil etmektedir.

       Nüfusun %26’ sı kentsel kesimde, %74’ ü kırsal kesimde yaşamakta olup, Nüfus yoğunluğu km2  38 kişi ve Nüfus artış hızı % 3.5’ dir. Nüfus yoğunluğu özellikle Beşiri merkez, İkiköprü, Doğankavak, Beşpınar, Çevrimova ve Yontukyazı köylerinde toplanmıştır.

       İlçe Nüfus Müdürlüğünde 105 adet aile kütüğü mevcut olup, 33.152.000 Nüfus kayıtlıdır.

       Son  Genel Nüfus sayımına göre İlçemizin genç bir Nüfusa sahip olduğunu görülmektedir. Nüfusun %59’ luk dilimi 0-19 yaş gurubu, %38’ lik dilimi 20-64 yaş gurubu, %3’ ünü ise 65 yaş üzerini teşkil etmektedir.

İdari Yapısı

       Beşiri 889 km2’ lik alanıyla Batman’ ın Doğusunda yer almakta olup, Garzan çayına paralel uzanmaktadır. İlçemiz, doğusunda Siirt İli Kurtalan ilçesi, Kuzeyinde Kozluk ilçesi, Güneyinde Hasankeyf  ilçesi, Batısında Batman ile çevrilidir.

       İlçemiz, Cumhuriyet döneminde Kobin adıyla Siirt İlinin Garzan ilçesine bağlı küçük bir köy iken, 1926 yılındaki sel felaketi sonucu Diyarbakır İline bağlı Elmedine kazasının buraya taşınması ile BEŞİRİ adını alarak Siirt İline bağlı ilçe durumuna gelmiştir. Daha sonra 1990 tarihinde Batman İline bağlanmıştır.

       Beşiri ilçe merkezinde bir, İkiköprü Beldesinde bir olmak üzere toplam iki belediyemiz ve 52 köyümüz ile bu köylere bağlı 62 mezramız bulunmaktadır. İlçe merkezinde 5, İkiköprü Beldesinde 3 olmak üzere toplam 8 mahallemiz mevcuttur.

       Köylerimiz çoğunlukla Garzan çayı kenarında ve İlçenin doğu kısmında kurulmuştur.

Sağlık Hizmetleri

            İlçemiz Sağlık Grup Başkanlığına bağlı Merkez Sağlık Ocağında 7 Doktor, 1 Sağlık Memuru,  8  Ebe, 3 Hemşire, 2 Tıbbı Sekreter,1 Çevre  Sağlık Teknisyeni, 1 Vekil Hemşire,1 Röntgen Teknisyeni, 1 Laboratuvar Teknikeri,1 VHKİ, 1 Şoför ,1Hizmetli ,1 Sıtma Memuru olmak üzere toplam 29 personel görev yapmaktadır. 2010 il 6 ay içerisinde 16322 kişiye Poliklinik hizmeti verilmiştir.1850 Kadına Aile planlaması danışmanlığı ve hizmeti verilmiştir. Merkez sağlık ocağına bağlı 17 Köy ve 10 Mezra bulunmaktadır.

       İkiköprü Beldesi Sağlık Ocağında 3 Doktor, 2 Ebe, 1 Hemşire  ve 1 Sağlık Memuru 1 Tıbbi sekreter ve 1 hizmetli,1 Vekil Hemşire   görev yapmaktadır . sağlık ocağına 2010 il 6 ay içerisinde 6318 kişiye poliklinik hizmeti verilmiştir.

Köylerimizden  Beşpınar Sağlık Ocağında 1 Sağlık Memuru  ve 4 Ebe görev yapmaktadır, Çevrimova  köyü sağlık ocağında ise 3 Vekil Hemşire görev yapmaktadır.

       İlçemizde Yeşil Kart’tan faydalanan kişi sayısı 16654’tür

       Çevre Sağlığını tehdit eden problemlerin İlçe Hıfzıssıhha komisyonunda alınan kararlar çerçevesinde çözümlenmesine koordineli olarak devam edilmektedir. Sıtma işçileri tarafından sıtma taramaları ve sivrisinekle mücadele yapılmaktadır.

       İl merkezine yakın olmasına rağmen  merkez sağlık ocağında nöbet tutularak acil gelen hastalara imkanlar dahilinde müdahale edilmektedir. Ayrıca ilçemizde 2 adet özel poliklinikte vatandaşlarımıza çeşitli sağlık hizmetleri verilmektedir.

Eğitim ve Kültürel Yapı

       İlçe merkezinde ve köylerde Cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren, İlköğretim ve Ortaöğretim okulları yapılmıştır. İlçemizde Okuma-Yazma oranının yüksek olmasında okulların erken açılmasının etkisi büyüktür. İlçe genelinde okur-yazar oranı % 81 olup okullaşma oranı ilköğretimde % 11,79,  ortaöğretimde % 47,42, Yüksekokulda ise % 4 civarındadır. 

       İlçe merkezinde 1 Lise, 5 İlköğretim Okulu ( Atatürk YİBO, Hürriyet, Cumhuriyet, Uğrak ve Yunus Emre İlköğretim ), İkiköprü Beldesinde 2 İlköğretim Okulu ( İkiköprü ve Sabancı İlköğretim ) mevcut olup, Köy ve mezralarımızda ise 59 İlköğretim Okulu açık bulunmaktadır. Öğrenci azlığından 15 ilköğretim okulu eğitim-öğretime kapalı bulunmaktadır.      

       İlçe merkezinde 1987 yılından beri hizmet veren Halk Kütüphanesi mevcut olup, faaliyetine devam etmektedir. Kütüphanemizde 8692 adet kitap mevcuttur. Bunlardan gerek kütüphanemizde gerekse de evlere kitap verilerek kütüphane hizmetlerinden yararlanmaktadır.

       İlçemizde Sinema ve Tiyatro gibi etkinliklerimiz bulunmamaktadır. İlçemiz merkezinin 6 km batısında ve Örmegöze köyü yakınlarında Şeyh Halit Türbesi bulunmaktadır.

       İlçemizde Beşiri Spor Kulübü Batman Amatör liginde mücadele etmektedir.

       Okullarımızda ki sportif faaliyetler tamamen okul idarelerinin sevk ve idaresi altındadır.

       İlçemizde kapalı spor salonu bulunmamaktadır. 

Ekonomik Faaliyetler

           İlçemizde ki sanayi kuruluşları 1972 yılında kurulan Uğurca Köyü Güzelleştirme ve Kalkınma Kooperatifi  Un ve Mercimek Fabrikası ile Organize Sanayi Bölgesinde All Alçı Fabrikası, GAP Halı Fabrikası ve Batman Un Fabrikası faaliyet göstermektedir.

İlçe merkezinde küçük çapta esnaf ticareti göze çarpmaktadır. Halkın temel geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Aktif nüfusun % 80’ ni ziraat kesiminde, % 20’ si toplum hizmeti kesiminde faaliyet göstermektedir.

       İlçe Tarım Müdürlüğü; 1 Müdür, 7 Ziraat Mühendisi, 2 Veteriner,3 Ziraat Teknisyeni ,2 Veteriner Sağlık Teknisyeni,1 Teknisyen Yardımcısı ,2 Şoför,2 İşçi toplam 20 personel bulunmaktadır.

       İlçemiz mevcut hayvanlardan elde edilen ürünleri işleyip değerlendirebilecek bir kuruluş ve ticari müessese olmadığından yapılan üretimin büyük bir kısmı iç (aile) tüketiminde kullanılmakta olup, az bir kısmı da pazarlanabilmektedir.

       Tarımda buğday, arpa, mercimek ve pamuk üretimi önemli bir yer teşkil etmektedir. Hayvancılık tarımın yanında ikinci plandadır.

Ulaştırma ve Altyapı

       İlçemiz dahilinde elektriksiz köy bulunmamaktadır.

       İlçemizin su ihtiyacını toplam 300 tonluk iki adet su deposu ile kaynak suyundan karşılanmaktadır.

       İlçe merkezinin % 85’ i, İkiköprü Belediyesinin ise % 50’ sinin kanalizasyonu tamamlanmış bulunmaktadır. Köylerimizde kanalizasyon sistemi bulunmamaktadır.

       İlçemizde posta ve telekom hizmetleri posta işletmesi ve telekom şube şefliği tarafından yürütülmektedir. İlçemizde telefonsuz köy bulunmamaktadır. Şehirlerarası görüşmeler fiberoptik ve Radyo sistemi ile yapılmaktadır. 480 radyo kanalı, 1920 fiberoptik kanalı mevcut olup, şuanda 90 kanal faaldir. 30 kanal giriş, 30 kanal çıkış ve 30 kanalda özel durumdadır. İlçemizde Türkcell, Telsim, Avea Şirketlerinin cep telefon şebekeleri mevcuttur.

       İlçemize bağlı İkiköprü beldesi, Çevrimova, Beyçayırı, Beşpınar, Doğankavak, Bahçeli, Beşpınar, Asmadere ve Oğuz köylerinde de küçük santral mevcut olup, fiberoptik ve Radyo-Ling sistemi ile faydalanılmaktadır. .

       İlçemiz de TV yayınlarından TRT 1, TRT 2, TRT 3, TRT 4 ve Belediye tarafından kıra dağına yerleştirilen vericiler sayesinde 7 özel kanal bu vericiler yardımıyla ilçemiz ve köylerinde izlenmektedir.

       İlçemizin Batman’ a uzaklığı 16 km. olup, ana ulaşım yolu Siirt-Batman karayoludur.